Klimat i pogoda w Finlandii — miesiące, regiony, sezony

Finlandia kusi podróżnych ośnieżonymi lasami, zorzą polarną i białymi nocami. Można tu łowić ryby, szusować na nartach, a nawet odwiedzić samego Świętego Mikołaja. Do tutejszego klimatu warto się jednak dobrze przygotować.

Strefy klimatyczne Finlandii

Na tle większości krajów Europy pogoda w Finlandii jest dość surowa. Przez terytorium kraju przebiega strefa klimatu umiarkowanego w dwóch odmianach.

Klimat umiarkowany kontynentalny obejmuje północ, centrum i wschód kraju. Charakteryzuje się mroźną, śnieżną zimą i chłodnym latem. Zimą temperatura utrzymuje się w okolicach -20°C, a sezon zimowy trwa od drugiej połowy września do początku maja. Latem powietrze nagrzewa się do +19°C. Wiosna jest krótka i intensywna, jesieni praktycznie nie widać — niemal od razu przychodzi zima.

Na południu i zachodzie klimat łagodnie przechodzi w morski. Dzięki ciepłym masom powietrza znad Atlantyku i bliskości morza pogoda jest tu łagodniejsza: zima trwa od listopada do kwietnia z temperaturami około -7°C, a latem bywa do +25°C, choć często pada. Zdarza się, że Zatoka Botnicka i Zatoka Fińska zamarzają całkowicie.

Przez cały rok od zachodu nadciągają cyklony przynoszące silny wiatr, opady i zachmurzenie, dlatego słonecznych dni jest w Finlandii niewiele. Opadów najwięcej jest na wybrzeżu, natomiast grubość pokrywy śnieżnej rośnie z południa na północ.

Za kołem podbiegunowym, w Laponii, zimą panuje noc polarna — słońce nie wschodzi ponad horyzont. Latem odwrotnie: słońce niemal nie zachodzi i nastają białe noce. To właśnie w Laponii, w Rovaniemi, mieści się rezydencja Świętego Mikołaja z Santa Parkiem, gdzie elfy pieką pierniki i szykują świąteczne prezenty.

Sezony turystyczne w Finlandii

Najchętniej odwiedzanym miastem jest stolica — Helsinki. Popularne są też wycieczki po rezerwatach przyrody oraz miastach takich jak Turku, Tampere, Oulu, Porvoo czy Kuopio. Najlepszy na to czas to maj, początek czerwca i wrzesień; latem również można, ale trzeba liczyć się z deszczem.

Wędkarstwo to duma Finlandii. Okazałe sztuki łowi się na północy (Inari, Kuusamo), południu (Turku, jezioro Saimaa), zachodzie (Oulu, Vaasa) i na Wyspach Alandzkich. Potrzebna jest licencja; łowić można przez cały rok, ale na poszczególne gatunki obowiązują różne sezony.

Od października do maja trwa sezon narciarski. Trasy świetnie sprawdzają się dla początkujących i średnio zaawansowanych, są też „czarne" zjazdy dla profesjonalistów. Najlepsze ośrodki to Levi, Pyhä-Luosto, Vuokatti, Salla, Rovaniemi, Ruka i Ylläs.

W okresie świąt Bożego Narodzenia ruch turystyczny jest największy, zwłaszcza w Rovaniemi — ojczyźnie Świętego Mikołaja.

Barwnym wydarzeniem roku jest Juhannus — święto przesilenia letniego obchodzone w sobotę między 20 a 26 czerwca. Finowie masowo ruszają na pikniki, palą ogromne ogniska i organizują ludowe zabawy.

Od czerwca do sierpnia na południu (Pori, Kotka, Helsinki) i zachodzie (Kalajoki, Oulu) trwa sezon plażowy. Do opalania warunki są komfortowe, ale woda (około +18°C) zadowoli tylko amatorów chłodnych kąpieli. Kąpać się wolno wyłącznie w wyznaczonych miejscach — Finowie pilnują tego bardzo skrupulatnie.

Zorzę polarną obserwuje się w północnej Laponii (Utsjoki, Sodankylä) od września do marca — średnio co drugą pogodną noc, między 21:00 a północą. Noc polarna na północy (Utsjoki) trwa od 25 listopada do 16 stycznia, a białe noce w Laponii — od 17 maja do 27 lipca; im dalej na południe, tym oba okresy są krótsze.

Pogoda w Finlandii w poszczególnych miesiącach

Styczeń

Najzimniejszy miesiąc: miejscami do -20°C, śnieg zalega w całym kraju, często jest pochmurno. Do połowy miesiąca na północy panuje noc polarna, w pozostałych regionach dzień trwa zaledwie kilka godzin.

Na początku miesiąca działają jeszcze jarmarki świąteczne w Helsinkach, potem ruszają zimowe wyprzedaże. To dobry czas na wędkarstwo podlodowe — bierze szczupak, miętus i lipień.

Luty

Mrozy wciąż trzymają, ale śnieg pada rzadziej, a dzień powoli się wydłuża. W pogodne noce na północy widać zorzę polarną. Trwa szczyt sezonu narciarskiego (Levi, Ylläs, Vuokatti); wieczory turyści spędzają w przytulnych kawiarniach i fińskich saunach.

Marzec

Wciąż zima: temperatury powoli rosną, ale śnieg się nie topi, dzień trwa 9–12 godzin, czasem wieje silny wiatr. Świetny czas dla narciarzy i snowboardzistów, a także na przejażdżki zaprzęgami reniferów i psów husky.

Kwiecień

Na południe i zachód przychodzi wiosna: topnieje śnieg, pojawiają się pierwsze kwiaty, opady śniegu przechodzą w deszcz. Dzień trwa 12–15 godzin, rano zdarza się gołoledź. Na północy wciąż się jeździ na nartach, a ceny w ośrodkach spadają. Rusza sezon wędkarski w regionach nadmorskich i na Alandach.

Maj

Wiosna dociera na północ: śnieg szybko znika, łąki pokrywają się zielenią. Przeważają dni słoneczne, choć nocą zdarzają się przymrozki. Idealny czas na zwiedzanie dużych miast (Helsinki, Tampere, Turku). Wędkarze rozpoczynają połowy łososia.

Czerwiec

Nadchodzi lato: ciepło, słonecznie, deszcze należą do rzadkości, jedynie na północy nocą możliwe są przymrozki. To miesiąc białych nocy. Turystów przybywa, rosną ceny wycieczek. Od czerwca wolno łowić sandacza. W całym kraju odbywają się festiwale, m.in. międzynarodowy Ruisrock w Turku z muzyką rockową i jazzową.

Lipiec

Najcieplejszy miesiąc: na południu bywa do +30°C. Przy południowo-zachodnim wybrzeżu można się opalać, choć woda pozostaje chłodna. Od połowy miesiąca częściej pada. Szczyt sezonu turystycznego i najwyższe ceny. Warto spróbować lokalnych truskawek i malin.

Sierpień

Najbardziej deszczowy miesiąc, z wysoką wilgotnością — ulewy są jednak krótkie i szybko wraca słońce. Na północy spada pierwszy śnieg, nocą zdarzają się przymrozki. Ruszają duże wyprzedaże odzieży i obuwia znanych marek; to przyjemny czas na plaże, spa i zwiedzanie.

Wrzesień

Z jesienią przychodzą chłody: na południu może spaść pierwszy śnieg, na północy sypie na dobre, wieje porywisty wiatr. Dzień trwa 10–14 godzin. Ostatnie ciepłe dni warto spędzić w Helsinkach: twierdza Suomenlinna, kościół w skale, a dla rodzin z dziećmi — zoo, centrum morskie i park rozrywki Linnanmäki.

Październik

Przymrozki obejmują cały kraj, na południu pada deszcz ze śniegiem, na północy — śnieg; słońce zachodzi już o 17–18. Za to październik zachwyca złocisto-czerwonymi pejzażami. Turystów ubywa, ceny spadają — czas dla miłośników ciszy. Na Wyspach Alandzkich organizuje się połowy na sztuczną przynętę.

Listopad

Zima w pełni: śnieg leży w całym kraju, dzień skraca się do 6 godzin. W turystyce panuje zastój: goście przeplatają zwiedzanie z posiadówkami w ciepłych kawiarniach. W górach działają już trasy narciarskie (Pyhä-Luosto, Rovaniemi).

Grudzień

Temperatury utrzymują się poniżej zera, ziemię pokrywa śnieg. Powietrze jest suche, więc mróz znosi się łatwo. Na północy przez cały miesiąc trwa noc polarna, a ulice całą dobę oświetlają latarnie; bliżej południa słońce zachodzi około 15:00. Na święta zjeżdżają tłumy turystów: szczególną popularnością cieszy się wioska Świętego Mikołaja, a w pogodne noce na północy widać zorzę.

Planując zimowy wyjazd do Laponii, warto pamiętać, że pokrywa śnieżna może tam zalegać ponad pół roku — od września-października aż do maja, więc sezon na zimowe atrakcje trwa znacznie dłużej niż na południu kraju.

Co zabrać w podróż do Finlandii

Podstawa to dobrze dobrana garderoba. Przez większą część roku w Finlandii jest zimno, więc ciepłe ubrania są obowiązkowe.

Ubieraj się „na cebulkę", by w razie potrzeby zdjąć zbędną warstwę. Pierwszą warstwą najlepiej niech będzie bielizna termoaktywna, potem rzeczy wełniane — wełna świetnie trzyma ciepło. Odzież wierzchnia powinna być wiatro- i wodoodporna, a buty wygodne, nieprzemakalne, najlepiej na grubej podeszwie.

Latem można chodzić w szortach, koszulce czy sukience, ale ciepła kurtka zawsze powinna być pod ręką. Zimą przydadzą się pomadka ochronna i krem nawilżający — powietrze jest suche, a wiatr silny. Latem i jesienią warto mieć płaszcz przeciwdeszczowy i parasol, a na komary — repelent i fumigator do pokoju.

Na dłuższe wyjazdy skompletuj apteczkę: plastry, środki na stłuczenia, leki przeciwbólowe, na przeziębienie i dolegliwości żołądkowe.

Walutą Finlandii jest euro. Kartą zapłacisz niemal wszędzie, ale za wypłatę gotówki bankomaty pobierają sporą prowizję.

Narty, snowboard czy rower można przywieźć własne albo wypożyczyć przy ośrodkach narciarskich. Podobnie z wędkowaniem — sprzęt i łodzie są dostępne na wynajem.

Pogoda w miastach i kuroratch na każdy miesiąc

Helsinki

Vantaa

Kuopio

Lahti

Oulu

Rovaniemi

Salla

Tampere

Turku